Το σχολείο στη μέγκενη

Του Χρήστου Πιλάλη

Βρισκόμαστε σε μια εποχή που το φαινόμενο των εκπαιδευ­τικών ανισοτήτων στην Ελλά­δα είναι πολύ έντονο και χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση. Όλες οι έρευνες δείχνουν ότι σε μεγάλο βαθμό το πρό­βλημα συνδέεται ευθέως με τις κοινωνικοοικονομικές ανισότητες.


Η δε απομάκρυνση ολοένα περισσό­τερων μαθητών από την εκπαιδευτική διαδικασία (σχολική διαρροή), εδώ και πολλά χρόνια, χτυπάει το καμπανάκι στους νεοφιλελεύθερους κυβερνώ­ντες των Ν.Δ., ΠΑΣΟΚ και ΔΗΜΑΡ για την ανάγκη άσκησης μακροχρόνιων και σταθερών αντισταθμιστικών πολι­τικών υπέρ των πιο αδικημένων κοινω­νικών στρωμάτων.


Μια τέτοια πολιτική είναι αυτή των Ζωνών Εκπαιδευτικής Προτεραιότη­τας (ΖΕΠ) την οποία η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ με την Άννα Διαμαντοπούλου νομοθέτησε με τον νόμο 3879/2010. Νομοθέτησε χωρίς να διαθέτει μια με­λέτη περί της δυνατότητας εφαρμο­γής του θεσμού στην ελληνική εκπαί­δευση, όχι ως πιστής αντιγραφής μιας πολιτικής από μια διαφορετική εκπαι­δευτική και κοινωνική πραγματικότη­τα στην ελληνική, αλλά με τη μορφή μιας γόνιμης και δημιουργικής προ­σαρμογής του θεσμού στα ελληνικά δεδομένα.


Η απουσία πολιτικής αντίληψης και για τις ΖΕΠ φάνηκε και στη συνοπτι­κή αναφορά τους σε μόνο δυο παρα­γράφους στον Ν. 3879/2010, με τις οποίες εξουσιοδοτείται ο υπουργός Παιδείας να αποφασίσει μελλοντικά για όλες τις ρυθμίσεις και λειτουργίες τους, για τις οποίες τίποτα συγκεκρι­μένο δεν περιλαμβάνει ο νόμος.


H συνέχεια: Στις 14.10.2011 με Υπουργική Απόφαση εντάχθηκαν στις ΖΕΠ περίπου 1.000 Δημοτικά Σχολεία, που με βάση τον νόμο βρίσκονται σε υποβαθμισμένες κοινωνικοοικονομι­κά και μορφωτικά περιοχές, στοχεύο­ντας στην ομαλή ένταξη των μαθητών τους στην εκπαιδευτική διαδικασία.


Και πριν από δυο μήνες ο υπουργός Παιδείας εκφωνώντας στη Βουλή τις κυβερνητικές προγραμματικές δηλώ­σεις επισήμανε ότι θα ενισχυθούν οι ΖΕΠ.


Η διεθνής εμπειρία


Η πολιτική των ΖΕΠ εφαρμόστηκε για πρώτη φορά στη Γαλλία το 1982 με στόχο τη μείωση της επίδρασης των κοινωνικών ανισοτήτων στη σχολική επιτυχία των μαθητών. Τα αποτελέ­σματα από την 30ετή εφαρμογή τους στη Γαλλία είναι πολύ θετικά. Όπως δι­αβάζουμε και σε σχετική έρευνα της ΟΛΜΕ οι αρχές πάνω στις οποίες οι Γάλλοι στήριξαν την καινούργια τότε πολιτική ήταν οι εξής:


♦ Η κοινωνική καταγωγή αποτελεί ισχυρό καθοριστικό στοιχείο της σχο­λικής επιτυχίας των παιδιών.


♦ Η συγκέντρωση οικονομικά, κοινω­νικά και πολιτισμικά μη προνομιούχων πληθυσμών σε μερικές συνοικίες ή σχολεία αυξάνει ακόμη περισσότερο την εκπαιδευτική ανισότητα.


♦ Το σύστημα μπορεί και πρέπει να αντισταθμίσει αυτήν την ανισότητα παρέχοντας μια προτεραιότητα τόσον όσον αφορά τα μέσα (να δοθούν πε­ρισσότερα σε όσους έχουν λιγότερα) όσο και σε ό,τι αφορά τη φροντίδα (πχ. κατάρτιση, projects).


♦ Αυτή η πολιτική θα φέρει τα προσ­δοκώμενα αποτελέσματα μόνο αν κα­θοδηγείται «από πολύ κοντά» με τρό­πο ώστε τα projects (μέθοδος εργασί­ας που στηρίζεται στη βιωματική και συνεργατική προσέγγιση της γνώσης) και οι δράσεις να βασίζονται σε μια δι­άγνωση των ιδιαιτέρων αναγκών. Κατά συνέπεια η οριοθέτηση των ζωνών, η κατανομή των πόρων και η μελέτη των prοjects καθορίζονται σε περιφερεια­κό και όχι σε εθνικό επίπεδο.


Έπειτα από 13 χρόνια εφαρμογής των ΖΕΠ, το 1996, οι Γάλλοι δημοσίευ­σαν μια αναλυτική εθνική μελέτη του Παρατηρητηρίου των Ζωνών Προτεραιότητας, με πολλά συμπεράσματα και εισηγήσεις για τον θεσμό. Θα δού­με μόνο μερικά συμπεράσματα από αυτά και σε σχέση με τη σημερινή ελ­ληνική πραγματικότητα:


1. Η μελέτη επιβεβαίωσε την ανά­γκη μιας πολιτικής εκπαιδευτικής προ­τεραιότητας στις περιοχές όπου η δη­μόσια επιμέλεια είναι απούσα από τις ιδιαίτερες υποχρεώσεις της για τους μαθητές των μειονεκτούντων κοινωνι­κών κατηγοριών.


2. Οι εκπαιδευτικοί των ΖΕΠ ασκούν το επάγγελμά τους σε συνθήκες πιο δύ­σκολες από αλλού. Γι’ αυτό πρέπει να δέχονται μια ιδιαίτερα πυκνή και ποιο­τική στήριξη, να έχουν προτεραιότητα στη συνεχή επιμόρφωση και να σταθε­ροποιούνται στη σχολική μονάδα.


3. Οι οικονομικοί πόροι που διαθέ­τει η κυβέρνηση για την Παιδεία θα πρέπει να διοχετεύονται κατά προτε­ραιότητα στις ΖΕΠ.


4. Η γεωγραφική παγίωση της εκ­παιδευτικής προτεραιότητας είναι ση­μαντική γιατί το σχολείο «επιφορτίζε­ται» με τα προβλήματα του περιβάλ­λοντος του και το περιβάλλον «επι­φορτίζεται» με τα προβλήματα του σχολείου.


5. Πρέπει να στηριχθεί ιδιαίτερα η προσχολική αγωγή στις περιοχές αυ­τές.


6. Οι ΖΕΠ που συχνά είναι τόποι παι­δαγωγικών νεωτερισμών, πρέπει να είναι προνομιακοί τόποι για τον πει­ραματισμό, σε σύνδεση με την παιδα­γωγική έρευνα και να στηρίζονται από βοηθητικά κέντρα.


7. Δεν πρέπει να υπάρχουν ολιγωρίες του συστήματος στις ΖΕΠ, δεν πρέ­πει να υπάρχουν κενές θέσεις που κα­λύπτονται από αναπληρωτές.


8. Πρέπει να στηρίζεται ιδιαίτερα η πολιτισμική δημιουργικότητα και η σωματική έκφραση με πολιτιστικές και αθλητικές δραστηριότητες.


9. Αυτό που απαιτείται για τις ΖΕΠ υπάρχει ήδη (αναφέρονται πάντα στη Γαλλία!): είναι το καλύτερο για το ση­μερινό σχολείο. Πρέπει το καλύτερο του σχολείου να εξασφαλίζεται σε προτεραιότητα για τους μαθητές που γνωρίζουν τώρα το χειρότερο και για τους οποίους δεν θα ανεχθούμε καμιά ολιγωρία του συστήματος.

Ποια από αυτά θα στηρίξουν;


Δεδομένου ότι μελέτη για την ελλη­νική εφαρμογή του μέτρου δεν υπάρ­χει, παρά μόνο η διεθνής εμπειρία σε Γαλλία, αλλά και Κύπρο και Βρετανία, ποια από όλα αυτά που αναδεικνύει η μακρόχρονη εμπειρία των Γάλλων θα υλοποιηθούν στο σημερινό ελληνικό σχολείο μιας ΖΕΠ;


♦ Θα δοθεί σήμερα από Ν.Δ., ΠΑΣΟΚ, ΔΗΜΑΡ που έχουν διαλύσει το σύνολο της εκπαίδευσης, προτεραιότητα σε μαθητές μειονεκτούντων κοινωνικών κατηγοριών; Από αυτούς που πριν από κάθε άλλη αντιλαϊκή πολιτική τους στην εκπαίδευση έχουν αποδυναμώ­σει κάθε αντισταθμιστικό μέτρο όπως τα Προγράμματα Πρόσθετης Διδακτι­κής Στήριξης, Εκπαιδευτικής ένταξης παλιννοστούντων / μεταναστών, Ενισχυτικής Διδασκαλίας;


♦ Θα στηρίξουν ιδιαίτερα κάποιους εκπαιδευτικούς, όταν για όλους ανε­ξαιρέτως μεθοδεύουν την αβεβαιότη­τα, την επέκταση των ελαστικών μορ­φών εργασίας με αμοιβές πείνας;


♦ Θα διοχετεύσει η σημερινή κυβέρ­νηση κατά προτεραιότητα χρήματα στις ΖΕΠ, όταν η μόνη λογική που γνω­ρίζει είναι της μηδενικής χρηματοδό­τησης για τα κοινωνικά αγαθά;


♦ Θα στηρίξει η κυβέρνηση αυτή την προσχολική αγωγή με τις δεκάδες χι­λιάδες των παιδιών να μένουν σήμε­ρα απέξω; Θα συνδέσουν τις ΖΕΠ με την παιδαγωγική έρευνα, αυτοί που έχουν ξεχάσει τι θα πει έρευνα γι’ αυ­τό και δεν τη χρηματοδοτούν; ♦ Θα στηρίξουν οι υποταγμένες στους δανειστές δυνάμεις ιδιαίτερα τον πο­λιτισμό και την άθληση στα σχολεία;


♦ Θα υπάρξει γεωγραφική παγίωση των ΖΕΠ όταν η υλοποίησή τους στη­ρίζεται στο βραχυχρόνιο ευρωπαϊκό πρόγραμμα ΕΣΠΑ;


Όταν αυτό λήξει, τι θα γίνει;


Αναδημοσίευση:topontiki.gr

Μάθε παιδί μου γράμματα… του Δημήτρη Κοντού

Η έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς πλησιάζει. Όλα δείχνουν πως αυτή θα είναι χειρότερη από την προηγούμενη. Το μαύρο μέτωπο της ντόπιας και ξένης τρόικας γνωρίζει πως οι μνημονιακές πολιτικές πρέπει «να βάλουν γερά χέρι» και στην παιδεία μέχρι να την διαλύσουν. 

Εκτός από εξαθλιωμένους πολίτες, απαιτούν υποταγμένους μαθητές και άβουλους δασκάλους. 

Η πρόκληση αλλά και η ευθύνη για την αριστερά, και το συνδικαλιστικό κίνημα είναι μεγάλη. Είμαστε καταδικασμένοι -τουλάχιστον- να αγωνιστούμε. Απέναντι στην πολιτική του φόβου, του οικονομικού και πολιτικού αυταρχισμού, είμαστε υποχρεωμένοι να διεκδικήσουμε το δικαίωμα στην ελπίδα, τη μόρφωση, τη συλλογικότητα, την αλληλεγγύη. Να υπερασπιστούμε το δημόσιο χαρακτήρα της εκπαίδευσης αλλά και να προβάλλουμε την ανάγκη για μια ¨άλλη παιδεία¨ που θα συμβάλλει στην ανάπτυξη και την διέξοδο με προοδευτικό τρόπο της χώρας από την κρίση. 

Αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου των μνημονιακών κυβερνήσεων 

Ο υπουργός Παιδείας ανακοίνωσε την επιτροπή «ειδικών» για την αξιολόγηση. Με πρόσχημα τους «τεμπέληδες» εκπαιδευτικούς που δουλεύουν 9 μήνες το χρόνο και «κάποιοι δεν κάνουν σωστά τη δουλειά τους» προωθούν εφεδρεία και απολύσεις. 

Ας «βοηθήσουμε» λοιπόν την επιτροπή των «σοφών» στο έργο της. 

-Μπορεί να ξεκινήσει η σχολική χρονιά με ελλείψεις εκπαιδευτικών (κάποιες ειδικότητες μπορεί να λείπουν ως το Πάσχα); 

-Χωρίς βιβλία και εποπτικά μέσα, χωρίς ενισχυτική διδασκαλία μπορεί να γίνει ολοκληρωμένη διδασκαλία; 

-Με μειωμένα κατά 50% (σε σχέση με το 2009) τα χρήματα των σχολικών επιτροπών - που δεν θα φτάνουν ούτε για το φως και το νερό –και χωρίς συντήρηση από τους Δήμους (αφού τους περικόπτουν ακόμη και τις δαπάνες μισθοδοσίας των υπαλλήλων) τα σχολεία θα παράγουν έργο; 

-Πώς γίνεται το 2012 να υπάρχουν σχολεία σε διπλοβάρδια (3ο -6ο Δημοτικό Πετρούπολης) ή νηπιαγωγεία και παιδικοί σταθμοί σε ακατάλληλα μαγαζιά; 

-Ποιο ευρωπαϊκό πρότυπο επιτάσσει σχολεία με 400!!! μαθητές και 400 τ.μ. προαύλιο; Ποιος και γιατί στερεί από τα παιδιά το παιχνίδι «χαρίζοντάς τους» επιθετικότητα ή/και κατάθλιψη; 

-Πώς οι μαθητές της επαρχίας θα φτάσουν και θα ανταποκριθούν στο σχολείο –ξεκινώντας από τις 6 το πρωί, αν δεν λυθεί το πρόβλημα της μεταφοράς των μαθητών με αποτελεσματικό τρόπο; 

-Τέλος πώς μπορεί να γίνει μάθημα με υποσιτισμένους μαθητές, κακοπληρωμένους-και χωρίς επιμόρφωση-εκπαιδευτικούς, με ελλείψεις στις υποδομές; Νηστικό αρκούδι δε χορεύει, έλεγε ο παππούς μου. 

Το «δωρεάν» της παιδείας σήμερα 

Με άνεργο τον ένα ή και τους δυο γονείς πως θα πληρωθούν; 

-100-200€ για ένα παιδί στο νηπιαγωγείο (για την αγορά των αναγκαίων υλικών που έπρεπε να δίνει το κράτος); 

- 200€ για ένα παιδί στο δημοτικό ή το γυμνάσιο για την έναρξη της χρονιάς και 100-150€ το μήνα (για τις πάγιες εκπαιδευτικές ανάγκες); 

- 500€ τουλάχιστον μηνιαία έξοδα-για ένα παιδί- στο λύκειο (για να φτάσουν τα παιδιά να συναντηθούν με το άγχος και τα θέματα των πανελληνίων-όπως τα φετινά της Φυσικής); 

Όποιος λοιπόν «τα έχει» προχωράει, οι υπόλοιποι ας μείνουν αμόρφωτοι. 

Δικαίωμα στην επιλογή ή ενίσχυση των ταξικών φραγμών; 

Ιδιωτικοποίηση και διάλυση ή Δημόσια αναβαθμισμένη Παιδεία; 

Στόχος της εφαρμοζόμενης πολιτικής της τρικομματικής συντεχνίας και της τρόικας είναι το ξεπούλημα και η διάλυση της χώρας και η παιδεία- από το νηπιαγωγείο ως το πανεπιστήμιο- δεν εξαιρείται. Η ψευδεπίγραφη αποκέντρωση και το φιάσκο της αξιολόγησης που με ζήλο προωθούσε η φράου Άννα, συνεχίζονται. Η μείωση των δαπανών για την παιδεία, η έλλειψη εκπαιδευτικών, η είσοδος χορηγών για τη συντήρηση των σχολείων, τα ΣΔΙΤ, είναι ένα μέρος του σχεδίου. 

Οφείλουμε να αντιπαρατεθούμε σε αυτό το καταστροφικό παιχνίδι που μετατρέπει το σχολειό-και πρώτα το μαθητή- σε εμπόρευμα, το σύλλογο γονέων σε χορηγό και τους εκπαιδευτικούς σε manager. 

Με οργάνωση μετώπου παιδείας σε κάθε σχολείο και γειτονιά, μαθητές-εκπαιδευτικοί-γονείς και με συμμαχίες στην κοινωνία μπορούμε να απαντήσουμε. 

Οφείλουμε αυτό το βιωματικό μάθημα να το διδαχθούμε μαζί με τα παιδιά μας. 

-Μην ξεχνάμε πως το «δώρο» της κυβέρνησης στη Siemens και την Μέρκελ (πάνω από 2δις€) ισοδυναμεί με το σύνολο του κρατικού προϋπολογισμού του 2012 για την δευτεροβάθμια εκπαίδευση!!! 

-Να αντιπαρατεθούμε με τα ΣΔΙΤ (που περιέργως αυξάνεται η γκάμα των υποστηριχτών τους), όπως και μέχρι τώρα κάναμε, όχι μόνο γιατί η κατασκευή ενός σχολείου με Σύμπραξη ιδιωτών-Δημοσίου κοστίζει διπλάσια από την κατασκευή μέσω ΟΣΚ (και δεν είμαστε για σπατάλες σε περίοδο κρίσης) αλλά και γιατί για μας προέχει το κοινωνικό κέρδος από τα κέρδη-και τις μίζες-λίγων μεγαλοκατασκευαστών (κρατικοδίαιτων). 

-Να συμβάλλουμε στην οργάνωση κινήματος από τους παιδικούς σταθμούς (που τα μισά παιδιά μένουν εκτός) ως το λύκειο. Βοηθώντας τόσο στο περιεχόμενο όσο και στις μορφές δράσεων που θα συνδυάζουν μαζικότητα, ακτιβισμό και θετικές παρεμβάσεις για τις ριζοσπαστικές μεταρρυθμίσεις που έχει ανάγκη η παιδεία και η χώρα μας. 

-Να επιβάλλουμε τη συνεργασία της αυτοδιοίκησης μα κυρίως να πετύχουμε τη συμπόρευση με τις επιτροπές γειτονιάς. 

Θέλουμε τα σχολεία δημόσια, ανοιχτά και το απόγευμα σαν χώρους άθλησης, πολιτισμού, κέντρα επικοινωνίας της κάθε γειτονιάς. 

Όλα αυτά απαιτούν τη συστράτευση και των γονιών στους συλλόγους. Χωρίς αποκλεισμούς με ανοιχτές και δημοκρατικές λειτουργίες στην απόφαση και τη δράση του μετώπου παιδείας. 

Απαιτούν να συμβάλλουμε για μια μαχητική, ριζοσπαστική και ενωτική αριστερή παρουσία. Έτσι δένεται το ατσάλι…Δεν έχουμε άλλον δρόμο. 

Υ.Γ.: Μέσα στα σχολειά υπάρχει η ανάγκη και οι προϋποθέσεις για την οργάνωση δράσεων αλληλεγγύης (για τους μαθητές και για τους μεγαλύτερους) αλλά και αποτελεσματικής αντιμετώπισης της δράσης φασιστικών ομάδων. Αυτά -ελπίζω- να τα συζητήσουμε, να τα σχεδιάσουμε και κυρίως να τα πράξουμε σύντομα. 

Δημήτρης Κοντός-Φυσικός, 

Αντιπρόεδρος Ανωτάτης Συνομοσπονδίας Γονέων Μαθητών Ελλάδας (ΑΣΓΜΕ) 

e-mail :dimitriskontos17@gmail.com

Σύλλογοι Γονέων-να απαντήσουμε στην επίθεση.Του Δημήτρη Κοντού

Οι χαρούμενες φωνές των παιδιών ακούγονται στις αυλές των σχολείων. Η έναρξη της σχολικής χρονιάς όμως, βρίσκει εκπαιδευτικούς και γονείς αγανακτισμένους με τη συνεχιζόμενη κυβερνητική επίθεση. Ανήσυχους αλλά και σαστισμένους και κυρίως προβληματισμένους από την «έλλειψη ελπίδας». 

Έτσι και εμείς οφείλουμε να σχεδιάσουμε συγκροτημένα, ενωτικά τη συνολική μας στάση και παρέμβαση. Τόσο σε εθνικό επίπεδο, προβάλλοντας την εναλλακτική μας πρόταση και την ανάγκη αριστερής συμπόρευσης –με μαζικές και μαχητικές πρωτοβουλίες που θα συνεγείρουν και θα ξεσηκώνουν το λαό- όσο και στο εκπαιδευτικό πεδίο. Μέσα από τη λειτουργία των συλλόγων γονέων αλλά και με τη δημιουργία ενός εκπαιδευτικού και κοινωνικού μετώπου αντίστασης σε κάθε σχολείο και σε κάθε γειτονιά και πόλη. 

«Εκλογική» η φετινή σχολική χρονιά 

Από το Σεπτέμβρη ως τον Δεκέμβρη (ή αρχές Φλεβάρη –μαζί με τους βαθμούς-για τα λύκεια), με απόφαση των γενικών συνελεύσεων των συλλόγων γίνονται οι εκλογές για τα Διοικητικά Συμβούλια και αντιπροσώπους στις ενώσεις γονέων. Οι φετινές εκλογές θα γίνουν με πολλούς άνεργους γονείς, με μισθούς πείνας για τους εκπαιδευτικούς, με σχολεία χωρίς χρήματα και βασικές υποδομές και ακόμα με υποσιτισμένους μαθητές. Αλλά και με φασίζουσες ομάδες –οργανωμένες από το παρακράτος ,με την ανοχή ή και στήριξη του κράτους-να επιδιώκουν να δώσουν «διέξοδο» στη νεανική αμφισβήτηση και δυναμική. 

Οι δικές μας προτεραιότητες 

-Είναι αναγκαία προϋπόθεση ότι τουλάχιστον όσοι έχουν αναφορά στο ΣΥΡΙΖΑ-ΕΚΜ θα ενεργοποιηθούν δυναμικά και ενιαία-τι κόμμα θα φτιάξουμε άλλωστε;-συμβάλλοντας στη συγκρότηση ενός μετώπου αντίστασης και δημιουργίας στα σχολεία. Συριζαίος ή ανταρσία ή κουκουές ή ανένταχτος αλλά και κάθε προοδευτικός γονιός ή εκπαιδευτικός μπορούμε ΜΑΖΙ. 

-Να υπερασπιστούμε το Δημόσιο σχολείο και να αντισταθούμε στην διάλυση του. 

-Να οργανώσουμε την αλληλεγγύη, στα ενισχυτικά μαθήματα (όπως γίνονταν πέρσι στην Πετρούπολη και σε άλλες περιοχές ), με στήριξη σε οικογένειες που επιχειρούν να τους κόψουν το ρεύμα, με ενίσχυση σε μαθητές που υποσιτίζονται. Η παροχή ενός «μικρού» γεύματος στους μαθητές που έχουν ανάγκη είναι αίτημα μας που μπορεί να υλοποιηθεί (το πετύχαμε πέρσι και χρειάζεται να συνεχιστεί και να επεκταθεί). Η ενεργοποίηση των δημοτικών δομών-παιδικοί σταθμοί κλπ-και η συνεργασία με επαγγελματίες κάθε πόλης για προσφορά τροφής ,είναι επιλογές που επιβάλλεται να κάνουμε. 

Η συνεργασία με τους γιατρούς (νοσοκομειακούς ,του ΕΟΠΠΥ ή ελεύθερους επαγγελματίες) μπορεί να σώσει ανθρώπινες ζωές. Δίκτυα αλληλεγγύης και εστίες αντίστασης λοιπόν παντού . 

Στην οργάνωση της αλληλεγγύης υπάρχει η ανάγκη να αντιμετωπίζουμε έναν κίνδυνο. Να μην συμβιβαστούμε με την κατάσταση φτωχοποίησης και τη μιζέρια- να μην βολευτούμε. Να γίνεται συνείδηση πως η εργασία, η τροφή, το ρεύμα και το νερό, η δημόσια –δωρεάν παιδεία, είναι δικαίωμα μας. Να γίνει συνείδηση η ανάγκη συλλογικής δράσης για την ανατροπή των μνημονιακών πολιτικών. Και αυτό δεν είναι πρόσχημα για να μην κάνουμε τίποτα …μέχρι να έρθει ο σοσιαλισμός. Όμως δεν μας αξίζει οι μισοί να γίνουμε επαίτες και οι άλλοι μισοί «φτωχοπρόσκοποι ». 

Στην πρόσφατη ιστορία άλλωστε της Ελλάδας η αλληλεγγύη και ο απελευθερωτικός αγώνας ήταν άρρηκτα δεμένοι. 

-Μα δεν υπάρχουν λεφτά-λένε οι κυβερνώντες και τα «παπαγαλάκια» τους. Πρέπει να πληρώσουμε για φωτοτυπίες, για πετρέλαιο …για να βοηθήσουμε τα παιδιά μας. Αξίζει να αντιπαρατεθούμε με τέτοιους λαϊκισμούς. 

Στάση πληρωμών όλων των σχολείων –πριν την χρεοκοπία τους-στους λογαριασμούς κοινής ωφέλειας, μέχρι η κυβερνητική τρόικα να ρυθμίσει τα χρέη και τις ανάγκες των σχολικών μονάδων. 

Ας δώσουμε μάχη ώστε ούτε ένα ευρώ να μην πληρώσουν οι γονείς. Να διεκδικήσουμε υπερασπιζόμενοι- σαν εκπαιδευτική κοινότητα- το κοινό μας σπίτι , απαιτώντας και από τους Δήμους να μπουν μπροστά στους αγώνες. 

Άλλωστε –μη σκας- βοήθεια σε όσους έχουν ανάγκη προσφέρει ο Σκάι και EUROBANK (εταιρική κοινωνική δράση, τη λέει, με σχολικά είδη σε πολύτεκνες οικογένειες). Τους «ευχαριστούμε» αλλά εμείς διεκδικούμε από τη EUROBANK και τις «αδελφές της τράπεζες» να «κουρέψουν» τα δάνεια των μικροϊδιοκτητών. 

Πολιτισμός στα σχολεία 

Εδώ και πολλά χρόνια στα σχολεία γίνεται παραγωγή συλλογικής δημιουργίας στο θέατρο, στη μουσική αλλά και στις περιβαλλοντικές δράσεις. Είναι ίσως οι πιο ενδιαφέρουσες ώρες για μαθητές και εκπαιδευτικούς σε σχέση με την υπόλοιπη εκπαιδευτική ζωή. Με τους μαθητές πρωτοπόρους αυτές οι δράσεις να ενισχυθούν, με πιο αποφασιστική συνδρομή των εκπαιδευτικών και των συλλόγων γονέων. Να ενταθεί η μορφωτική παρέμβαση για το ρόλο και τη δράση των φασιστικών ομάδων, με πολύμορφες εκδηλώσεις και όχι με «άχαρους» και απωθητικούς αφορισμούς. 

Ώστε η δημιουργία να είναι διέξοδος για τους μαθητές-μαθήτριες. 

Το ξερίζωμα της «Χρυσής Αυγής» από τα σχολεία περνάει και μέσα από τη συλλογικότητα, τη μόρφωση, τον πολιτισμό. Για να ξεθεμελιώσεις τον συντηρητισμό και τη βία χρειάζεται να έχεις την ικανότητα –και τη διάθεση- να φυτεύσεις. Και αυτή η σπορά απαιτεί μαθητές, γονείς και δασκάλους ΜΑΖΙ. Τα πράγματα δεν είναι εύκολα σε καμιά από τις παραπάνω κατηγορίες. 

Το κίνημα γονέων 

Είναι κοινός τόπος πως η οργάνωση και τα αντανακλαστικά του κινήματος των γονέων είναι αναντίστοιχα με τις ανάγκες των καιρών. 

Εμείς πρέπει να συμβάλλουμε για την «επιβολή» της παρουσίας του συλλόγου σε κάθε σχολείο, την κοινή δράση με τους εκπαιδευτικούς κάθε σχολείου, το κλίμα συνεργασίας με τους μαθητές. Ταυτόχρονα φέτος πρέπει να αντιμετωπίσουμε την έλλειψη ενώσεων και ομοσπονδιών γονέων σε Δήμους και Περιφέρειες, δημιουργώντας εκεί που δεν υπάρχουν. Έτσι και η «κουτσή» Ανώτατη Συνομοσπονδία Γονέων Μαθητών Ελλάδας (ΑΣΓΜΕ) θα τρανέψει και ίσως θα μπορεί να έχει κύρος και ουσιαστική παρέμβαση . 

Καλημέρα Κεμάλ…αυτός ο κόσμος πρέπει να αλλάξει 

Μπορούμε μαζί εκπαιδευτικοί, γονείς και μαθητές να υπερασπιστούμε τη ζωή μας, να αμυνθούμε στη λαίλαπα αλλά και να επιτεθούμε-αύριο-φτιάχνοντας μαζί με το εργατικό κίνημα (που η ανασύνταξη του επιβάλλεται ) ένα σχέδιο ριζοσπαστικών μεταρρυθμίσεων που απαιτεί ο τόπος. Δεν είναι πλέον η ώρα «να τους ταράξουμε στη νομιμότητα» αλλά να οργανώσουμε την «έφοδο του λαού». Με την πολιτική εκπροσώπηση της ριζοσπαστικής αριστεράς και τη δυναμική παρουσία του λαϊκού κινήματος μπορεί και να χαράξει… 

Δημήτρης Κοντός-Φυσικός 

Αντιπρόεδρος της ΑΣΓΜΕ

Οι Nirvana, o Che Guevara και μια... χήνα. Σκέψεις με αφορμή τη συζήτηση για τα σχολικά βιβλία

Του Θάνου Ανδρίτσου

Οι περισσότεροι θα γνωρίζουν ότι η νέα σχολική χρονιά θα ξεκινήσει χωρίς να διατεθούν βιβλία στα σχολεία της χώρας. Αυτή η τραγική είδηση, εικόνα της σύγχρονης βαρβαρότητας της Ελλάδας του Mνημονίου, προκάλεσε εύλογα τεράστιες αντιδράσεις και πληθώρα σχολίων, κειμένων άρθρων κ.ά. Χαζεύοντας λιγάκι στο διαδίκτυο πετυχαίνεις πολλά από αυτά. Για παράδειγμα το θέμα «Το σαμποτάζ των βιβλίων» της "Αυγής" της Κυριακής περιέχει μια αρκετά πλήρη εικόνα για τη λογική, τις ευθύνες και τις συνέπειες αυτής της εξέλιξης, στα πιο mainstream μέσα η Ρίκα Βαγιάνη έγραψε ένα ωραίο κειμενάκι στο protagon, ενώ μπορούμε να βρούμε και τη δήλωση των εκπροσώπων των Παρεμβάσεων στο Δ.Σ. της ΔΟΕ για το θέμα.
Με αυτή την εισαγωγή, στο λιγότερο πολιτικό κείμενο αυτό, δε θα αναφερθώ στις πιο σημαντικές πλευρές του θέματος. Για την πιο ξεκάθαρη έκφραση της ηθικής, εκπαιδευτικής και κοινωνικής πτώχευσης του σύγχρονου ελληνικού κράτους και της ηγεσίας του. Για τον κοινωνικό μεσαίωνα που μας φέρνουν οι πολιτικές της κυβέρνησης και της τρόικας. Για τη διάλυση της δημόσιας παιδείας, από το σχολείο μέχρι το πανεπιστήμιο, για τους ταξικούς φραγμούς. Ούτε καν για τα ακόμα πιο θλιβερά παραλειπόμενα, ότι θα υποχρεωθούν οι γονείς να αγοράσουν τα βιβλία, ή τις φωτοτυπίες, ότι αρκετά βιβλία που υπήρχαν στις αποθήκες αντί να δοθούν στα δημόσια σχολεία πήγαν για αγορά στα βιβλιοπωλεία. Φαντάζομαι επίσης ότι υπάρχουν διάφορες μελέτες που περιγράφουν την παιδαγωγική σημασία του βιβλίου, ωστόσο τέτοιες γνώσεις δυστυχώς δεν έχω.
Έτσι θα αρκεστώ σε μερικές προσωπικές ιστορίες, νομίζοντας όμως ότι δεν είναι και τόσο δικές μου. Γιατί, όταν άκουσα αυτή τη συζήτηση, αποφάσισα να ρίξω μια ματιά σε όσα από τα σχολικά βιβλία μου έχουν μείνει στη βιβλιοθήκη, όσα δεν βρήκα μπορεί ακόμα να βρίσκονται στο μαγικό πατάρι που είχα στο πατρικό μου. Και βλέποντας την εικόνα τους ξανά, θυμήθηκα ολόκληρες ιστορίες. Η δήλωσή μου είναι σαφής. Τα σχολικά βιβλία σημαίνουν πολύ περισσότερα από το περιεχόμενο τους, πολύ περισσότερα από την ύλη των εξετάσεων. Είναι αντικείμενα, τα ακουμπάς, τα ζωγραφίζεις, τα πετάς στο διπλανό σου νευριασμένος, μερικοί τα καίγανε όταν τελείωναν οι πανελλήνιες, μια πράξη που δεν μου άρεσε, αλλά σίγουρα καταλάβαινα τον συμβολισμό της.
Το σχολείο συχνά το βαριόσουν, τον καθηγητή σχεδόν πάντα, τον πίνακα τον μισούσες, το τετράδιο και τα φροντιστήρια το ίδιο. Αλλά τα βιβλία όχι αναγκαστικά, όπως και το θρανίο. Τουλάχιστον εμένα με έκαναν να ξεφεύγω. Μερικές φορές γιατί μου άρεσαν και τα διάβαζα ή έριχνα καμιά ματιά στα «εκτός ύλης», ειδικά στην Ιστορία. Αλλά όχι μόνο. Κυρίως γιατί οι κενές τους σελίδες ήταν μια ολόκληρη ζωή. Αυτή τη ζωή είδα ξανά, αυτές τις μέρες. Τις ζωγραφιές, τις μουντζούρες, τους στίχους, τα συγκροτήματα, από μολύβια, στυλό ή μαρκαδόρους Posca.
Τι είδα λοιπόν;

Καταρχήν πολύ Nirvana, στο Γυμνάσιο περισσότερο. Αλλά και  Who "People try to put us down, Just because we get around Τhings they do look awful cold, I hopeI die before get old”, Led Zeppelin φυσικά, στίχοι από “As tears goes by” των Stones που τους είχα μάθει απ' έξω και πρέπει να κέρδισα τουλάχιστον μια ώρα Φυσικής γράφοντάς τους στο οπισθόφυλλο. Είδα τη σύντομη σχέση μου με το ελληνικό Punk, Panx Romana, και πιο πολύ το Ενάντια των Αντίδραση, με το ρητό «Θέλω να έρθει ο Χρηστός στη Γη μόνο και μόνο και μόνο  (το τρίτο ήταν λάθος αλλά δεν μπορούσα να το σβήσω) για να αντικρύσω τον τρόμο ζωγραφισμένο στα πρόσωπα των παπάδων όλου του κόσμου». Με αυτή την αφορμή σκέφτηκα το περίεργο συναίσθημα που αισθάνθηκα πολλά χρόνια αργότερα, όταν στην οργάνωση της συναυλίας του Δεκέμβρη του 2008 μίλησα τηλεφωνικά με κάποιον από το συγκρότημα. Κατάλαβα γιατί η διαδρομή που ήταν σύντομη καθώς δεν ήταν ποτέ η μουσική που θα μου ταίριαζε, ίσως από τότε να ήμουν λίγο πιο ξενέρωτος αν και όχι όσο σήμερα μιας και είχα μακριά μαλλιά και τζιν με μπαλώματα.

Οι "Τρύπες" από την άλλη, μια διαχρονική αγάπη που υπάρχει αποτυπωμένη στα βιβλία όλων των τάξεων. Τώρα που το σκέφτομαι, αν πήγαινα και τώρα σε κάποια τάξη, μάλλον πάλι κάνα στιχάκι του Αγγελάκα θα έγραφα. Και βέβαια Clash και πάνω απ' όλα RageAgainst The Machine, στη συναυλία των οποίων πήγα, όταν ήμουν Πρώτη Λυκείου, τη μέρα πριν δώσω Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας και από τότε περηφανεύομαι συνεχώς. Έτσι, από τη μουσική, και από τα βιβλία, τη Ζωρζ Σαρρή σε μικρότερη και τον Χρόνη Μίσσιο σε μεγαλύτερη ηλικία, γίναμε και αριστεροί. Και λίγο από τον Βασίλη Παπακωνσταντίνου και τον Διονύση Σαββόπουλο, αλλά ο πρώτος στην ηλικία που δεν έγραφα τραγουδιστές στα βιβλία μου και ο δεύτερος, ως μια κλασική φιγούρα αγάπης και μίσους, ποτέ δε θα έβρισκε το όνομά του γραμμένο σε βιβλίο.
Αριστεροί λοιπόν, ίσως λίγο γιαλατζί, αλλά αριστεροί σίγουρα... Άρα πολύ Τσε Γκεβάρα και Che Guevara και Che Gevara. Και καμιά κόκκινη σημαιούλα με μαύρα ανθρωπάκια σε μορφή πορείας. Βέβαια έπαιζε λίγο νωρίτερα και κάνα αλφάδι και κάνα «τα γκαζάκια δεν είναι μόνο για καφέ», αλλά νομίζω ότι γρήγορα αυτή η γοητεία έσβησε, υπενθυμίζω ότι λίγο ξενέρωτος ήμουν από τότε.
Δυστυχώς δεν μπόρεσα να βρω, αλλά θυμάμαι πολύ καλά και άλλες ιστορίες. Θυμάμαι το βιβλίο των Γερμανικών, σε ένα μάθημα που ποτέ δεν έμαθα τίποτα εκτός από δύο χρήσιμες τεχνικές από τον φίλο μου τον Γιώργο Διαμαντίδη. Πώς να σχεδιάζεις μια χήνα χωρίς να σηκώσεις το μολύβι από το χαρτί και πώς να κάνεις ένα ωραίο ήχο σαν σφύριγμα με τα χέρια σου. Αρκετές χήνες, λοιπόν, που ακόμα και σήμερα με βλέπω να σχεδιάζω καμιά φορά.
Με βάση αυτά πιστεύω ότι η κυβέρνηση δεν επιτίθεται μόνο στη δωρεάν παιδεία. Επιτίθεται και στους Nirvana και στους Rage Against the Machine, και στον Τσε και στον Γιώργο τον Διαμαντίδη και στις χήνες. Επιτίθεται στα γεννητικά όργανα που ζωγραφίζαμε στα αρχαία αγάλματα, πράγμα που έπρεπε να σταματήσω όταν μπήκα στην Αρχιτεκτονική. Επιτίθεται στις ζωγραφιές σαν λαβύρινθο που έκανα με κόκκινο, μαύρο και κίτρινο. Επιτίθεται στις συναυλίες, στην πλατεία Μαβίλη και στην πλατεία Συντάγματος, τώρα που τα βιβλία μέσα στην τσάντα γίνονται κάθισμα ή μαξιλάρι. Επιτίθεται στα μπράτσα που φτιάχναμε προσπαθώντας να τσακίσουμε το βιβλίο στη σελίδα που έπρεπε για αντιγραφή κάτω από το θρανίο. Επιτίθεται στα BFFE και τα LFE.
Και βέβαια η καινοτόμα πολιτική δεν αρκείται στα σχολεία. Και στα πανεπιστήμια, ο νέος νόμος περιλαμβάνει την περικοπή των συγγραμμάτων και το διάβασμα από pdf. Έτσι όχι μόνο θα ξεστραβώνεσαι μπροστά στην οθόνη του υπολογιστή, όχι μόνο θα πληρώνεις, αλλά ούτε θα μπορείς να πας δυο μέρες πριν την εξεταστική στην Ανάληψη στο Πήλιο, να κοιμηθείς στην παραλία και την επόμενη μέρα να διαβάσεις στην ταβέρνα ιστορία της αρχαίας αρχιτεκτονικής, και μάλιστα να περάσεις με καλό βαθμό. Επίθεση και στο καλοκαίρι, το μπάνιο, τις παρέες.
Βέβαια υπάρχει και η άλλη λογική. Απ' ό,τι άκουσα, σε αρκετά σχολεία μάζεψαν περσινά βιβλία από τους μαθητές. Αν γίνει και σε Γυμνάσιο - Λύκειο, υπάρχουν επιλογές. Για παράδειγμα: Μπορούν να ρωτήσουν, είναι κανείς Παναθηναϊκός, με όνομα που αρχίζει από Κ και φίλους Γ και Τ, ώστε να βγαίνει το BFFE και να ακούει "Ξύλινα Σπαθιά"; Να, πάρε αυτό το βιβλίο. Είναι κανένα ζευγαράκι Λ+Τ; Ορίστε, βιβλίο Ιστορίας. Ας το σκεφτεί το υπουργείο, η οικονομία είναι το παν.
Ο νέος που φτιάχνουν δεν θα είναι μόνο άνεργος ή αμόρφωτος. Δεν θα πρέπει να ακούει και Clash, να γουστάρει Τσε Γκεβάρα, να μαυρίζει το μάτι του Βενιζέλου, να έχει φαντασία και φίλους. Δεν θα πρέπει καν να έχει αναμνήσεις. Όπως κανείς δεν κρατάει τις φωτοτυπημένες σημειώσεις να μη θυμάται και τις φωτοτυπημένες στιγμές. Εφήμερος, φτηνός, αναλώσιμος, αναγκαίος μόνο για να πληρώνει φόρους και να δουλεύει για ψίχουλα. Ούτε καν να βλέπει τα ορνιθοσκαλίσματά του να γίνονται γράμματα, τα λάθη στην ορθογραφία στην καρτέλα. Δεν έχει σημασία η ορθογραφία. Την ανορθογραφία θέλουν να πατάξουν. Την ανορθογραφία της δημόσιας Παιδείας, της κριτικής σκέψης, του νεολαιίστικου τσαμπουκά.
Και κλείνοντας, όσο και αν θα στενοχωρήσω τον φίλο Άγγελο που θα ήθελε κάτι πιο δυνατό, μάλλον τίποτα πιο ταιριαστό από τον Μπρεχτ δεν υπάρχει.
“Αυτοί που μας πήραν το βιβλίο από το χέρι
μας κατηγορούν γιατί μείναμε αδιάβαστοι!”
Αναδημοσίευση από το blog Η Λεσχη, http://ilesxi.wordpress.com/

Στην Άκρη της Πόλης

TΟΥ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ ΤΡΑΝΟΥ*

Εκτός σχολείου αναμένεται να οδηγηθούν χιλιάδες μαθητές τα επόμενα χρόνια λόγω της οικονομικής κρίσης. Πάνω από το 10% των παιδιών εγκαταλείπουν πρόωρα τα θρανία, όπως εκτιμούν οι εκπαιδευτικοί, οι οποίοι προβλέπουν αύξηση των ποσοστών της σχολικής διαρροής στην Ελλάδα. Ανησυχίες γεννούν και οι 37.652 μαθητές που διέκοψαν αδικαιολόγητα τη φοίτησή τους στο σχολείο, από το δημοτικό μέχρι το λύκειο, ήδη την περίοδο 2007-2008, όπως προκύπτει και από την ετήσια έκθεση του Κέντρου Ανάπτυξης Εκπαιδευτικής Πολιτικής της ΓΣΕΕ. [Ρεπορτάζ στον Αγγελιοφόρο, 14/02/2011]

Οι συνέπειες της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου για τους ίδιους τους μαθητές συνδέονται, σύμφωνα με σχετικές έρευνες, με υψηλότερα ποσοστά ανεργίας, εγκληματικότητας, βίας, κατανάλωσης αλκοόλ και χρήσης ναρκωτικών ή με χαμηλότερο δείκτη προσδόκιμου ζωής σε σχέση με τους αποφοίτους της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Τα παιδιά εγκλωβίζονται σε έναν φαύλο κύκλο: η φτώχεια είναι ένας παράγοντας που συμβάλλει στην πρόωρη σχολική εγκατάλειψη, η οποία με τη σειρά της συνεπάγεται αυξημένο κίνδυνο φτώχειας. Η άναρχη, εκρηκτική οικιστική επέκταση και η συνεχώς αυξανόμενη μετακίνηση μεγάλων κομματιών του πληθυσμού επέτειναν τις δραματικές συνέπειες που αποτυπώνονται στην εγκατάλειψη ολόκληρων περιοχών του κέντρου αλλά και της περιφέρειας των πόλεων στην άθλια μοίρα τους.
Ο συνδυασμός της μόνιμης επί δεκαετίες υποχρηματοδότησης της Παιδείας από τον Κρατικό Προϋπολογισμό, της παντελούς απουσίας πολιτικών υποδοχής του νέου πληθυσμού και των κοινωνικών του αναγκών με την απελπιστική, για ευρωπαϊκή χώρα, έλλειψη υποδομών και προτεραιοτήτων για τη λύση του μεγάλου σκανδάλου της διπλοβάρδιας από την Πολιτεία, ενισχύουν στη πόλη μας -και όχι μόνο σε αυτή- την εμφάνιση ακραίων φαινομένων. Το στρίμωγμα των μαθητών σε κοντέινερς και η παραβίαση της χωροταξικής κατανομής σε πολλά σχολεία της πόλης και μάλιστα με ψευδεπίγραφες συμβολαιογραφικές πράξεις ανάθεσης της κηδεμονίας των μαθητών σε συγγενείς - δημότες του σχολείου - στόχου, δεν είναι δυστυχώς τα μοναδικά ντροπιαστικά συμπτώματα αυτού του εκφυλισμού. Τα φαινόμενα αυτά απειλούν με οριστική κατάρρευση την ήδη τραυματισμένη οργανική συνοχή των σχολείων των πλέον ευαίσθητων περιοχών, υπονομεύουν την παιδαγωγική διαδικασία και την εμπιστοσύνη των μαθητών και των γονέων στους θεσμούς και ταυτόχρονα απογειώνουν την παραπαιδεία των φροντιστηρίων και των ιδιαίτερων μαθημάτων.
Με τα νέα βάρβαρα μέτρα και τις αφόρητες περικοπές των κονδυλίων, το ήδη τραυματισμένο δημόσιο σχολείο εγκαταλείπεται στη μοίρα του και έτσι επιταχύνεται η επαίσχυντη πολιτική τής διαφοροποίησης της εκπαίδευσης από σχολείο σε σχολείο και από δήμο σε δήμο. Το σχολείο τελικά φανερώνεται ως το πλέον εμφανές πεδίο στο οποίο εκφράζονται απτά οι ωμοί ταξικοί διαχωρισμοί και στο οποίο οξύνεται με ακόμα μεγαλύτερη ένταση η πόλωση ανάμεσα σε ελάχιστους πλούσιους και σε ολοένα περισσότερους φτωχούς μαθητές.
Την ίδια στιγμή στην πόλη μας κορυφαίοι εκκλησιαστικοί παράγοντες, που το μόνο που φαίνεται να τους συνδέει με την Παιδεία -παρά τις από άμβωνος διακηρύξεις τους- είναι η μισθοδοσία τους από το Υπουργείο Παιδείας, διαπραγματεύονται προκλητικά ως μεσίτες την πώληση των τελευταίων κατάλληλων για σχολική στέγη οικοπέδων σε ιδιώτες.
Οι γκροτέσκες εικόνες της πόλης που κατέγραψαν ο Δαμιανός και ο Γιάνναρης στην Ευδοκία και στην Άκρη της Πόλης αντίστοιχα, παρά τα σαράντα χρόνια που χωρίζουν τις δύο ταινίες, φανερώνουν ως εκλεκτική συγγένεια την κοινή ευαισθησία των δύο δημιουργών για τη μοίρα των φτωχών και ταυτόχρονα διατηρούν έως σήμερα, όπως και οι σπουδαιότερες ταινίες του ιταλικού νεορεαλισμού, την αξία του κοινωνικού ντοκουμέντου.
Αντίθετα, η σκουριασμένη και ασυνάρτητη πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας εξακολουθεί μηχανικά να επαναλαμβάνει προς τους νέους το ίδιο ανατριχιαστικό μήνυμα: όσοι μπορείτε να επιβιώσετε υπό το νέο καθεστώς επιβιώστε, οι υπόλοιποι μπορείτε να πάτε να κόψετε τον λαιμό σας.
*Ο Τρ. Τρανός είναι εκπαιδευτικός, πρόεδρος Γ' ΕΛΜΕ-Θ

Συνελεύσεις παιδείας στην πλατεία Συντάγματος

Βάλια Αντωνοπούλου, Έφη Καραγιάννη,
Μιχάλης Κατερίνης–Λινάρδος,
Νεφέλη Μπίρμπα

H Λαϊκή Συνέλευση της πλατείας Συντάγματος πραγματοποιείται καθημερινά από τις 25 Μαΐου, ημέρα της πρώτης συγκέντρωσης των “αγανακτισμένων” έξω από την Bουλή. Τα προτάγματα και οι δράσεις της αποτελούν μια σαφή απάντηση στην κυβερνητική πολιτική, που εδώ και ένα περίπου χρόνο καταπατά δικαιώματα και υποβαθμίζει τις ζωές του κόσμου της εργασίας και της νεολαίας. Παράλληλα, θέτει συνολικότερα ερωτήματα, αμφισβητώντας το υπάρχον πολιτικοοικονομικό σύστημα, επεξεργάζεται νέες ιδέες και προτάσεις. Σε αυτό το πλαίσιο δημιουργήθηκαν και οι θεματικές συνελεύσεις, οι οποίες πραγματοποιούνται καθημερινά πριν την λαϊκή συνέλευση, με γνωμοδοτικό χαρακτήρα προς αυτήν, προκειμένου να παράξουν πιο εξειδικευμένες αναλύσεις και προτάσεις για τα θέματα της οικονομίας, της παιδείας, της πολιτικής κλπ.
Συγκεκριμένα στην θεματική παιδείας, που πραγματοποιείται σχεδόν καθημερινά, δίνεται η ευκαιρία σε άτομα με διαφορετικές καταβολές, από όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, μαθητές, φοιτητές, καθηγητές, δασκάλους και γονείς να συζητήσουν και να συνδιαμορφώσουν προκειμένου να δώσουν λύσεις στα κοινά τους προβλήματα.
Ειδικότερα, η θεματική της παιδείας έχει να αντιμετωπίσει μια ολομέτωπη επίθεση από την πλευρά της κυβέρνησης που διαπερνά όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, ξεκινώντας από τις συγχωνεύσεις σχολείων και καταλήγοντας στο νομοσχέδιο για την τριτοβάθμια που προωθεί το υπουργείο και βάζει ταφόπλακα στο δημόσιο πανεπιστήμιο. Παράλληλα, προάγει μια διαφορετική αντίληψη, απαντώντας στο σχολείο ή το πανεπιστήμιο των αγορών με όπλο την αλληλεγγύη και ορίζοντα τις κοινωνικές ανάγκες.
Στον τομέα της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης έγινε γόνιμη συζήτηση και ακούστηκαν τοποθετήσεις γύρω από τη συρρίκνωση της δημόσιας εκπαίδευσης μέσα στα πλαίσια του «Νέου Σχολείου» που σχεδιάζει η κα Διαμαντοπούλου. Κεντρικό ζήτημα ήταν η υποχρηματοδότηση και οι συγχωνεύσεις σχολείων που δημιουργούν μια δυσβάσταχτη μαθητική καθημερινότητα. Συγκεκριμένα, πάνω από 1933 σχολικές μονάδες καταργούνται και ανάμεσά τους ολοήμερα και αθλητικά σχολεία, με αποτέλεσμα τη νέα σύνθεση του μαθητικού πληθυσμού στην τάξη και του διδακτικού προσωπικού. Σχολεία, λοιπόν, με ελλιπείς υλικοτεχνικές υποδομές και εγκαταστάσεις δέχονται μεγάλο αριθμό μαθητών χωρίς να μπορούν να διευθετήσουν οργανωτικά τους προβλήματα (πχ θέρμανση). Με το κλείσιμο δημοτικών σχολείων πολλά παιδιά είναι αναγκασμένα να διανύουν μεγάλες αποστάσεις και συγχρόνως το πρόβλημα των μετακινήσεων, κυρίως στην περιφέρεια, επιβαρύνει τον οικογενειακό προϋπολογισμό, με συνέπεια παιδιά από αδύναμα κοινωνικά στρώματα να αποκλείονται από το σχολείο, εντείνοντας έτσι τους ταξικούς φραγμούς στην εκπαίδευση. Ακόμα, με τις συγχωνεύσεις σχολείων η αναλογία διδασκόντων – διδασκόμενων είναι 1:25–30 δημιουργώντας έτσι υπεράριθμα τμήματα και επιδεινώνοντας τις συνθήκες διδασκαλίας. Μαθητές, φοιτητές, εκπαιδευτικοί, γονείς εξέφρασαν έντονη δυσαρέσκεια για τα νέα μέτρα και διάθεση εναντίωσης στη νέα σχολική πραγματικότητα, δεδομένου ότι η παιδεία είναι δικαίωμα όλων και όχι προνόμιο λίγων. Από την συζήτηση προέκυψε ως αναγκαιότητα η δημιουργία ενός σχολείου που παράλληλα με την γνωστική ανάπτυξη θα επιδιώκει και την αισθητική καλλιέργεια με καλλιτεχνικά δρώμενα, ενώ ταυτόχρονα οι εκπαιδευτικοί θα παίζουν προωθητικό ρόλο προς την κατεύθυνση της ολόπλευρης ανάπτυξης του μαθητή και την καλλιέργεια αντιρατσιστικής συνείδησης.
Μέσα σ’ ένα κλίμα γενικής αμφισβήτησης και δυσαρέσκειας που επικρατεί τον τελευταίο καιρό για τις μεταρρυθμίσεις στην δευτεροβάθμια εκπαίδευση η συζήτηση παρουσίαζε μεγάλο ενδιαφέρον. Συμμετείχαν άνθρωποι από όλες τις ηλικίες, αλλά κυρίως οι μαθητές και οι φοιτητές μοιράστηκαν τις εμπειρίες τους σχετικά με τις πανελλήνιες, το άγχος και την πίεση εκείνης της περιόδου. Η συνέλευση υπερθεμάτισε σχετικά με το γεγονός ότι οι μεταρρυθμίσεις που προτείνει η κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ δεν επιλύουν το πρόβλημα της εκπαίδευσης στην Ελλάδα. Με τις συγχωνεύσεις, τις ειδικές εργασίες που θα πρέπει να παραδίδονται στο τέλος της χρονιάς, τα πολυμελή τμήματα και την αύξηση των ωρών, το άγχος και ο ανταγωνισμός θα αυξηθούν και θα παραταθούν για ακόμα 2 χρόνια, ενώ οι πιθανότητες εισαγωγής στο πανεπιστήμιο θα μειωθούν κατά πολύ. Πιο ανήσυχοι ήταν οι καθηγητές. Μοιράστηκαν τους προβληματισμούς τους όχι μόνο για τις μειωμένες θέσεις εργασίας λόγω της κατάργησης πολλών σχολείων, αλλά και για τις συνέπειες που θα έχει στη ζωή των μαθητών η εφαρμογή του «νέου λυκείου». Αρκετός κόσμος μίλησε έντονα κατακρίνοντας τα νέα μέτρα της Υπουργού Παιδεία και θίγοντας το ζήτημα των εξόδων μιας οικογένειας αλλά και του καθαρά ταξικού χαρακτήρα που θα αποκτήσει το σχολείο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα του τελευταίου είναι τα απολυτήρια «δύο ταχυτήτων». Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι από τη στιγμή που οι μαθητές θα επιλέγουν να δώσουν ή όχι πανελλήνιες, η απόφαση τους αυτή θα τους ακολουθεί αποτυπωμένη στο απολυτήριο τους για μια ζωή. Όλες οι απόψεις συνέκλιναν στο ότι η εκπαίδευση μέχρι τώρα παρουσίαζε αρκετά ελλείματα αλλά εξαιτίας του μνημονίου τείνει να φτάσει σε ακόμα χειρότερη κατάσταση.
Στο ίδιο πλαίσιο κινήθηκε η συνέλευση και όσον αφορά τον τομέα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. Φοιτητές, μαθητές, καθηγητές, εργαζόμενοι συνομολόγησαν ότι το πακέτο των αλλαγών που έχει ανακοινώσει η κα Διαμαντοπούλου στοχεύει στην εξειδίκευση της πολιτικής του μνημονίου στα ΑΕΙ και ΤΕΙ, δηλαδή, στην οριστική διάλυση του δημόσιου και δωρεάν χαρακτήρα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και την παράδοση της στα χέρια του ιδιωτικού κεφαλαίου. Κοινός τόπος των τοποθετήσεων ήταν ότι η κυβέρνηση μαζί με του διεθνείς συμμάχους της αντιμετωπίζουν το πανεπιστήμιο ως ένα βάρος από το οποίο πρέπει να απαλλαγεί η εκπαίδευση για να ευθυγραμμιστεί με τις σύγχρονες οικονομικές επιταγές. Με βασικό όπλο την υποχρηματοδότηση προσπαθούν να αλλάξουν την πανεπιστημιακή δομή, να συρρικνώσουν τον φοιτητικό πληθυσμό, να μετακυλίσουν το κόστος της εκπαίδευσης στους ίδιους τους φοιτητές μέσω των διδάκτρων, του φοιτητικού κουπονιού κλπ. Σε τελική ανάλυση η επιχειρούμενη αντιμεταρρύθμιση αποσκοπεί στο να διαμορφώσει ένα μοντέλο εργαζομένου υποτιμημένου τόσο σε επίπεδο μισθού όσο και σε επίπεδο δικαιωμάτων, το οποίο συνεχώς θα εισέρχεται σε ένα φαύλο κύκλο ειδίκευσης – αποειδίκευσης. Ο εργαζόμενος σε ολόκληρο τον εργασιακό του βίο θα βρίσκεται μεταξύ εργασιακής επισφάλειας και ανεργίας. Στην εν λόγω συνέλευση τονίστηκε, επιπρόσθετα, ότι τα νέα μέτρα έρχονται να πλήξουν και τον μορφωτικό ρόλο που επιτελεί το δημόσιο πανεπιστήμιο. Επεξηγηματικά, το πολυνομοσχέδιο Διαμαντοπούλου ρητά ή υπόρρητα διαπλάθει έναν ανθρωπολογικό τύπο ανταγωνιστικό, με ωφελιμιστική νοοτροπία, ο οποίος θα στερείται μιας κουλτούρας αλληλεγγύης και συλλογικότητας.
Το σώμα της θεματικής συνέλευσης Παιδείας είναι αποφασισμένο να συμμετάσχει σε όλες τις κινητοποιήσεις που θα εξαγγελθούν το επόμενο διάστημα ενάντια στην αντιεκπαιδευτική πολιτική. Ταυτόχρονα, συναποφασίστηκε να συγκροτήσουμε αντιπαράδειγμα στο κυρίαρχο δημιουργώντας δίκτυα αλληλεγγύης (μαθήματα ενισχυτικής διδασκαλίας σε μαθητές-τριες με οικονομικά προβλήματα, μαθήματα ελληνικών σε μετανάστες κλπ). Οι συγκεκριμένες εναλλακτικές μορφές δράσεις είναι εφικτό να καταστήσουν το κοινωνιοκεντρικό σχολείο – πανεπιστήμιο που οροματιζόμαστε υπαρκτή τάση στο σήμερα. Αναντίρρητα, ο εμπλουτισμός των δράσεών μας με δίκτυα αλληλεγγύης λειτουργεί προωθητικά στην επανοικειοποίηση των εννοιών «κοινωνικότητα», «αλληλεγγύη», «συνεργατικότητα».
Ο αδιαμεσολάβητος κοινωνικός αγώνας, που εξελίσσεται εδώ και μέρες στην πλατεία του Συντάγματος και εμφορείται από το όραμα της δημοκρατίας και της αυτονομίας, είναι σαφές ότι δεν θα μπορούσε να θέσει εκτός ατζέντας των διεκδικήσεών του τη δημόσια και δωρεάν παιδεία. Το ζήτημα της παιδείας αποτελεί κοινωνική υπόθεση και θέτει ζητήματα πολύ ευρύτερα από την επαγγελματική κατάρτιση και αποκατάσταση των μαθητών – φοιτητών. Η παιδεία συνιστά μέσο απελευθέρωσης, μέσο ατομικής και συλλογικής χειραφέτησης. Άρα, πρόκειται για ζήτημα ζωής. Ενάντια σε αυτούς που μας κλέβουν το δικαίωμά μας στη ζωή καθημερινά χρειάζεται να αντιτάξουμε την αγωνιστική μας ενότητα, να δημιουργήσουμε ρήγματα στην κανονικότητα που προσπαθούν να μας επιβάλλουν και να κάνουμε την επιστροφή σε αυτή αδύνατη.

Η αμεσοδημοκρατία δεν έχει εύκολες λύσεις, απαιτεί τη διευρυμένη λαϊκή συμμετοχή και την συνεχή συζήτηση που συνθέτει διαφορετικές απόψεις και αντιλήψεις. Μετά από καθημερινές πολύωρες και ζωντανές συζητήσεις,
η θεματική συνέλευση παιδείας κατέληξε στο πρώτο κείμενο-ψήφισμα που θα κατατεθεί στη Λαϊκή Γενική Συνέλευση της πλατείας και θα ζητήσει την έγκριση της. Το κείμενο προς το παρόν έχει ως εξής:

Κείμενο θεματικής συνέλευσης Παιδείας προς ψήφιση στη Γενική Λαϊκή Συνέλευση της πλατείας Συντάγματος
Ζούμε σε μια εποχή όπου η πολιτική της κυβέρνησης, της ΕΕ και του ΔΝΤ συρρικνώνει τις δημόσιες παροχές και καταλύει κεκτημένα δικαιώματα. Η εκπαίδευση δεν θα μπορούσε να αποτελεί εξαίρεση. Το προηγούμενο διάστημα το υπουργείο ουσιαστικά έκλεισε πάνω από χίλια σχολεία. Στην τριτοβάθμια εκπαίδευση συνεχώς περικόπτεται η χρηματοδότηση με αποτέλεσμα την αναστολή λειτουργίας σχολών (ΤΕΙ, Αρχ. ΕΜΠ). Ουσιαστικά η κυβέρνηση με την πολιτική της διαμορφώνει το πανεπιστήμιο και το σχολείο της αγοράς. Θέλουν να μετατρέψουν την εκπαίδευση από δικαίωμα όλων σε προνόμιο λίγων. Δεν θα τους το επιτρέψουμε. Εναντιωνόμαστε στο κλείσιμο σχολών, εναντιωνόμαστε στο “νέο Λύκειο”. Εναντιωνόμαστε στο νέο νόμο-πλαίσιο Διαμαντοπούλου (απουσιολόγια, δίδακτρα, εξατομίκευση πτυχίων, αυταρχικοποίηση, στοχοποίηση συλλογικών αγώνων). Εναντιωνόμαστε στη αυτομόρφωση του νέου μοντέλου εργαζομένου, που τον θέλει φτηνό, ελαστικά εργαζόμενο και χωρίς δικαιώματα. Απέναντι σε όλα αυτά αντιπαραβάλλουμε την κοινωνία της αλληλεγγύης. Αλληλεγγύη ανάμεσα σε μαθητές, καθηγητές και φοιτητές. Καλούμε τους φοιτητικούς συλλόγους και όλους τους φορείς της εκπαίδευσης να διεξάγουν γενικές συνελεύσεις και να προβούν σε κινητοποιήσεις που θα καταλήγουν στο Σύνταγμα.
Ζητάμε δημόσια και δωρεάν εκπαίδευση και ελεύθερη πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση για όλους και όλες.

Σχολείο χωρίς μέλλον...

Αισθάνθηκα την ανάγκη να πω μερικά λόγια, έξω από τα δόντια, για το έγκλημα που επιτελείται αυτές τις μέρες στον χώρο της εκπαίδευσης (συγχωνεύσεις, κατάργηση ολοήμερων σχολείων, αιφνιδιαστική άρση του δικαιώματος επιλογής της 2ης ξένης γλώσσας σε Δημοτικά και Γυμνάσια και έπεται συνέχεια…).
Είμαι αγανακτισμένη, οργισμένη αλλά και αποφασισμένη να αντισταθώ με όλες μου τις δυνάμεις. Να υπερασπιστώ το δικαίωμα στη δουλειά μου, τα όνειρά μου για το δημόσιο σχολείο, έτσι όπως εγώ το εννοώ, και πάνω απ' όλα τους μαθητές μου.
Τους μαθητές μου, που, ενώ τους είχαν υποσχεθεί τον ουρανό με τ’ άστρα (πρώτα ο μαθητής), τους επιφυλάσσουν ένα σχολείο φτωχό, αποδομημένο, αποστεωμένο, συγκεντρωτικό, ένα σχολείο στηριγμένο στην κοινωνική ανισότητα. Ένα σχολείο χωρίς μέλλον, μια ζωή χωρίς μέλλον.
Είμαι καθηγήτρια Γερμανικών και ζω τις τελευταίες μέρες το θέατρο του παραλόγου. Αν δεν έχω χάσει την οργανική μου θέση τώρα, είναι μαθηματικά βέβαιο ότι θα τη χάσω αύριο, μαζί με χιλιάδες άλλους συναδέλφους μου. Βιώνω τον εφιάλτη της μετάταξης, πράγμα που για μια μάχιμη εκπαιδευτικό σημαίνει παροπλισμό και ψυχική εξόντωση. Μου είναι αδιανόητο να μου στερήσουν την τάξη, είναι σαν να μου στερούν τον αέρα που αναπνέω.
Στην ερώτηση “τι επαγγέλλεσθε” απαντούσα πάντα με περηφάνια: καθηγήτρια. Ναι, καθηγήτρια, αυτό ήταν που ήθελα πάντα, αυτό και τίποτε άλλο. Υπηρέτησα με πάθος και αυταπάρνηση το επάγγελμά μου, που το θεωρούσα πάντα λειτούργημα. Ήμουν ένας ευτυχισμένος άνθρωπος, γιατί κοιτώντας γύρω μου τους συνανθρώπους μου να βλέπουν την εργασία τους ως πάρεργο καταλάβαινα το πλεονέκτημα να κάνει κανείς αυτό που αγαπάει και έχει σπουδάσει.
Είμαι 53 ετών, αλλά μέσα στην τάξη, κοιτώντας τα πρόσωπα των μαθητών μου, αποκτούσα δυνάμεις και κουράγιο 20χρονης. Η επαφή με ό,τι πιο νέο, φρέσκο και αγνό, με τα νιάτα δηλαδή, είναι πηγή αναγέννησης.
Ζούμε σε μια πολυπολιτισμική κοινωνία. Έτσι η γνώση της ξένης γλώσσας αποκτά βαρύνουσα σημασία. Είναι σταθερή μου πεποίθηση, όλα αυτά τα χρόνια που διδάσκω, ότι εκτός από τα τυπικά (γραμματική, συντακτικό, λεξιλόγιο) το άνοιγμα του μαθήματος της ξένης γλώσσας σε τομείς όπως ο πολιτισμός, η ιστορία, η επιστήμη, η λογοτεχνία, όπως και στοιχεία της καθημερινής ζωής, είναι ένας ασφαλής δρόμος, για να αποκτήσουν οι μαθητές καλύτερες γνώσεις, αλλά ταυτόχρονα και πολυπολιτισμική κουλτούρα. Γι' αυτό στο μάθημά μου έχουν θέση ο Μπρεχτ, ο Γκαίτε, ο Σίλερ, ο Μότσαρτ αλλά και οι Σκόρπιονς, ο Βιμ Βέντερς κ.λπ.
Πάντα πίστευα ότι ο καθηγητής δεν πρέπει να είναι μονοδιάστατος, δεν πρέπει να εκπαιδεύει, αλλά να παιδεύει, να πλάθει πνευματικά και ψυχικά τους μαθητές του να γίνονται ελεύθεροι άνθρωποι, με γνώση και κρίση, με τεχνικές αναθεώρησης και με αγωνία απελευθέρωσης.
Όλα αυτά τα χρόνια αγωνίστηκα για ένα δημόσιο σχολείο ζωντανό, ανοιχτό στις ανάγκες και τις ανησυχίες των νέων, αλλά και τις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας. Αγωνίστηκα και ονειρεύτηκα μαζί με τους μαθητές μου ένα σχολείο με θέα στη ζωή και το μέλλον.
Γι’ αυτό και έζησα μαζί τους, μέσα από πληθώρα προγραμμάτων, σαγηνευτικά ταξίδια στη γνώση, τον πολιτισμό, το περιβάλλον, την αλληλεγγύη. Προγράμματα που τα λαχταρούσαν και τα λαχταρούν όπως η διψασμένη γη τη βροχή, και όμως θυσιάζονται σήμερα, ως ασύμφορα και δαπανηρά. Διαφορετική γνώση που έσπαγε τη μονοτονία της σχολικής καθημερινότητας, που άνοιγε παράθυρα γνώσης και ονειροπόλησης σε κάτι πιο τρανό και πιο μεγάλο.
Αυτήν τη δυνατότητα τους τη στερούν σήμερα, συρρικνώνοντας ακόμη περισσότερο τις ελάχιστες παροχές που υφίσταντο μέχρι χθες. Με λιγότερους καθηγητές, μεγαλύτερα σε αριθμό τμήματα και με τη λογική “να βγάλουμε και από τη μύγα ξίγκι”. Και όλα αυτά μέσα σε ένα σύστημα εντατικοποίησης για μια θέση, αύριο, στα ΑΕΙ και, μεθαύριο, στην ανεργία. Θεωρώ, λοιπόν, ότι είναι κρίμα και άδικο να στερούνται οι μαθητές τα αυτονόητα και οι δείκτες της οικονομίας να μετρούν περισσότερο από τις παιδικές και εφηβικές ψυχές τους.
Ζητώ, λοιπόν, να μ’ αφήσουν ήσυχη να συνεχίσω να κάνω τη δουλειά μου σαν εκπαιδευτικός! Ζητάω πολλά; Την απάντηση τη δίνει, απαράμιλλα, ο Μπέρτολτ Μπρεχτ στον “Κύκλο με την κιμωλία”:
Εσείς, εσείς ακροατές της ιστορίας
του κύκλου με την κιμωλία
σημειώστε τη γνώμη των παλιών
Εδώ πρέπει να ανήκει, αυτό που είναι εδώ,
σ’ αυτούς που είναι καλοί γι αυτό
Δηλαδή
Τα παιδιά στις καλές μητέρες, για να ευδοκιμούν
Τα αμάξια στους καλούς αμαξάδες, για να οδηγούνται καλά
Και η κοιλάδα στους ποτιστές, για να δίνει καρπούς

Ευγενία Σιούτη
Καθηγήτρια Γερμανικών
2ο Γυμνάσιο Ηλιούπολης

ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΑΤΟ ΣΤΙΣ ΔΑΠΑΝΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΠΙΒΑΛΛΕΤΑΙ ΜΕ ΤΟ ΜΕΣΟΠΡΟΘΕΣΜΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ –ΤΡΟΙΚΑΣ

των Ζωγραφάκη Ελένης και Κοτσιφάκη Θέμη (http://thekotsi.blogspot.com)

μελών του Δ.Σ. της ΟΛΜΕ, από τις Συνεργαζόμενες Εκπαιδευτικές Κινήσεις

Ξεθεμελιώνει και διαλύει οριστικά τη δημόσια εκπαίδευση η κυβέρνηση με τις εντολές της τρόικας (ΕΕ-ΕΚΤ-ΔΝΤ), επιβάλλοντας μιαν εξωφρενική και απίστευτη μείωση των δημόσιων δαπανών μέσω του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2012-2015.

Έτσι, προγραμματίζεται στο πλαίσιο των συμφωνιών που θα υπογράψει η κυβέρνηση με την τρόικα να συνεχιστεί χωρίς σταματημό η μείωση των δαπανών για την παιδεία, ώστε το 2015 να φτάσει στον παγκόσμιο πάτο. Όταν οι δαπάνες για τη δημόσια παιδεία φτάσουν, όπως υπολογίζεται, μόλις στο 2,23 % (!!) επί του ΑΕΠ, αντιλαμβανόμαστε πως οι επιπτώσεις στο δημόσιο σχολείο θα είναι δραματικές. Αυτά που έχουν γίνει μέχρι σήμερα, δυστυχώς, θα είναι μόνο η αρχή:

• Κλείσιμο πάνω από 1.000 σχολικών μονάδων με προγραμματισμό να ξεπεράσουν τις 2.000 τα επόμενα χρόνια.
• Συνεχής μείωση του αριθμού των εκπαιδευτικών, με δραματική μείωση των προσλήψεων και με εξώθηση μεγάλου αριθμού στη σύνταξη. Υπολογίζεται ότι θα μειωθεί κατά 25% τα επόμενα χρόνια ο αριθμός των εκπαιδευτικών.
• Κατάργηση σημαντικών εκπαιδευτικών προγραμμάτων (ΠΔΣ, ενισχυτικής), ειδικών σχολείων (αθλητικών, μουσικών κ.λπ.), κατάργηση ξένων γλωσσών, κατάργηση βασικών μαθημάτων στο λύκειο, μετατροπή των σχολείων σε ανταγωνιστικές μεταξύ τους μονάδες που θα αναζητούν τους χορηγούς τους για να επιβιώσουν, διάλυση των εργασιακών σχέσεων των εκπαιδευτικών σε όλα τα επίπεδα και ακόμα μεγαλύτερη υποβάθμιση μισθών και συντάξεων.

Σε αυτό το τοπίο η κυβέρνηση παρέδωσε, μέσω του μνημονίου, και την παιδεία στις ορέξεις και τις επιλογές της τρόικας. Με την επιτροπή που δημιουργήθηκε το υπουργείο παιδείας θα υπακούει πλέον στις επιλογές της ΕΕ, της ΕΚΤ και του ΔΝΤ.

Οι δαπάνες για την παιδεία μειώνονται, λοιπόν, σταδιακά μέχρι το 2015. Στο 2,23%. Και ας προέβλεπαν, όχι μόνο οι εξαγγελίες της κυβέρνησης, αλλά και οι δεσμεύσεις της απέναντι στην ΕΕ, αύξηση μέχρι το 2013 στο 5% επί του ΑΕΠ, να πλησιάσει, δηλαδή, το μέσο όρο των χωρών της ΕΕ.

Συγκριμένα, όπως φαίνεται και στον πίνακα, από 7.480 εκατ. € που ήταν οι κρατικές δαπάνες για την παιδεία (τόσο αυτές του τακτικού προϋπολογισμού όσο και του προγράμματος δημόσιων επενδύσεων) το 2009, μειώθηκαν σε 6.988 εκατ. € το 2010, θα μειωθούν σε 6.530 εκατ. € το 2011 (δηλ. 333 εκατ. € από αυτά που είχαν προϋπολογιστεί), σε 6.362 εκατ. € το 2012, σε 6.221 εκατ. € το 2013, σε 6.105 εκατ. € το 2014, για να κατρακυλήσουν τελικά στο ποσό των 6.044 εκατ. € το 2015!!. Αντίστοιχα, το ποσοστό των δαπανών αυτών επί του ΑΕΠ θα μειωθεί από 2,75%, όπως είχε προϋπολογιστεί, στο 2,69% για το 2011, στο 2,59% για το 2012, στο 2,46% για το 2013 και στο 2,34% για το 2014, για να φτάσει τελικά στο 2,23% το 2015.

Να σημειώσουμε πως τα ποσά αυτά αφορούν προϋπολογισμούς και σενάρια που ούτε κι αυτά μέχρι σήμερα δεν επιβεβαιώνονται. Στην πραγματικότητα, οι δαπάνες θα είναι πολύ λιγότερες. Για να είναι συγκρίσιμα τα ποσά, αφαιρέσαμε τις δαπάνες που προστέθηκαν τα τελευταία χρόνια στο Υπουργείο Παιδείας (Γεν. Γραμματείες Έρευνας-Τεχνολογίας και Διά Βίου Μάθησης-Κατάρτισης), καθώς και τα κονδύλια που προβλέπονται για τον τομέα των Θρησκευμάτων. Υπολογίζοντας ότι αυτά αποτελούν περίπου το 7 % του προϋπολογισμού τα τελευταία χρόνια, κάναμε ανάλογο υπολογισμό και για τα επόμενα μέχρι το 2015, μια και δεν υπάρχουν οι αναλυτικοί προϋπολογισμοί των επόμενων χρόνων.

Η μείωση, λοιπόν, των κρατικών δαπανών από το 2009 μέχρι το 2015 θα είναι της τάξης των 1.436 εκατ. €, δηλ. μείωση κατά 19,2 % (!).

Όπως δε προβλέπεται από το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2012-2015 για το ΥΠΔΜΘ, «η διαμόρφωση των εξοικονομήσεων στο ύψος των ανωτέρω δαπανών» θα προέλθει από τη μείωση των δαπανών που αφορούν μισθούς «κατά 541,4 εκατ. ευρώ ή ποσοστό 10%, λειτουργικές και λοιπές δαπάνες κατά 98,74 εκατ. ευρώ ή ποσοστό 14,1%, με ιδιαίτερη αναφορά στη μείωση των δαπανών για προμήθειες υλικοτεχνικού εξοπλισμού κατά 39,74 εκατ. ευρώ ή ποσοστό 49,9% και επιχορήγηση φορέων κατά 22,44 εκατ. ευρώ ή ποσοστό 4,2%».

Αθήνα, 13/6/11

Κενό... αντί για ξένη γλώσσα

Το καλύτερο μάθημα είναι το κενό, λένε μεταξύ αστείου και σοβαρού οι μαθητές. Το υπουργείο Παιδείας που τους βάζει πάντα πρώτους στον... λογαριασμό, αποφάσισε να τους ακούσει και να νομιμοποιήσει τη χαρά του... κενού, βγάζοντας τη δεύτερη ξένη γλώσσα από το υποχρεωτικό πρόγραμμα, την ίδια ώρα που μιλάει για πολυγλωσσία και πιστοποίηση! Από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο "σε κάθε Γυμνάσιο θα διδάσκεται μια δεύτερη ξένη γλώσσα, η οποία επιλέγεται μεταξύ της γαλλικής ή της γερμανικής ή της ιταλικής ή της ισπανικής". Όσοι μαθητές της Β' και της Γ' Γυμνασίου διδάχτηκαν διαφορετική γλώσσα από τη γλώσσα επιλογής του σχολείου, έχουν δύο λύσεις: Η μία είναι να πάρουν απαλλαγή και να κάθονται στο προαύλιο και η άλλη να πάρουν μετεγγραφή σε όμορο Γυμνάσιο όπου θα διδάσκεται η γλώσσα που είχαν αρχίσει να μαθαίνουν!

Σε κάθε Γυμνάσιο θα διδάσκεται πλέον μόνο μία δεύτερη ξένη γλώσσα. Ξεκρέμαστοι χιλιάδες μαθητές που διδάσκονταν διαφορετική γλώσσα και τώρα ή θα πρέπει να πάρουν απαλλαγή ή να πάνε σε άλλο σχολείο!

Τα παραπάνω προβλέπονται σε υπουργική απόφαση της κ. Χριστοφιλοπούλου, που με τον πιο ωμό τρόπο συστήνει στους γονείς να κατευθυνθούν στα φροντιστήρια αν θέλουν να συνεχίσουν τα παιδιά τους να διδάσκονται τη γλώσσα που ήδη έχουν ξεκινήσει. Τι θα κρίνει ποια γλώσσα θα είναι η τυχερή; Η ύπαρξη οργανικής θέσης εκπαιδευτικού στο σχολείο. Αν δεν υπάρχει οργανική θέση ή οργανική θέση, έχουν δύο ή περισσότεροι εκπαιδευτικοί διαφορετικών ειδικοτήτων, θα επιλεγεί η ξένη γλώσσα που επιθυμεί να διδαχθεί η πλειοψηφία των μαθητών του Γυμνασίου. Οι καθηγητές που περισσεύουν φεύγουν προς άγνωστη κατεύθυνση και οι μαθητές ή μένουν και έχουν κενό ή ψάχνουν για άλλο σχολείο!
Πρόκειται για ένα μέτρο που αφήνει ξεκρέμαστα χιλιάδες παιδιά, διακόπτει αιφνιδιαστικά τη διαδικασία εκμάθησης της ξένης γλώσσας που είχαν επιλέξει αρχικά, επιβάλλει στους γονείς ένα ακόμα έξοδο και, τέλος, καταργεί ως δεύτερη επιλογή τα ιταλικά και τα ισπανικά. Όπως επισημαίνει ο σύλλογος καθηγητών ιταλικής γλώσσας, το πολύκροτο σύνθημα "πρώτα ο μαθητής" κατάντησε "προτελευταίος ο μαθητής" γιατί "τελευταίος είναι ο καθηγητής". Τα ιταλικά στην ουσία καταργούνται, αφού υπάρχουν μόνο 32 μόνιμοι εκπαιδευτικοί, ενώ θα έπρεπε να είναι τουλάχιστον δεκαπλάσιοι για να καλύψουν τις ανάγκες περίπου 35.000 μαθητών που επέλεγαν το μάθημα. Ωστόσο, τα παιδιά που είχαν επιλέξει τα ιταλικά ως δεύτερη ξένη γλώσσα έχουν ήδη πάρει μια πρόγευση της απόφασης της κ. Χριστοφιλοπούλου, καθώς -σύμφωνα με τα στοιχεία των καθηγητών- περίπου 7.000 παιδιά ματαίως περίμεναν δάσκαλο να τα διδάξει και έτσι είχαν ελευθέρας να αξιοποιούν όπως ήθελαν τον χρόνο τους...
Η υπουργική απόφαση έχει προκαλέσει σάλο αντιδράσεων μεταξύ των καθηγητών ξένων γλωσσών και των ενώσεών τους, ενώ η ΟΛΜΕ καταγγέλλει αυτή την αιφνιδιαστική παρέμβαση και ζητεί την άμεση ανάκλησή της. Όπως επισημαίνει, η αντιπαιδαγωγική αυτή απόφαση, σε συνδυασμό με τις εξαγγελίες για το «Νέο Λύκειο», θα οδηγήσει σε σοβαρή υποβάθμιση τη διδασκαλία των ξένων γλωσσών και σε εργασιακή ανασφάλεια χιλιάδες εκπαιδευτικούς.
Π.Σ.